Meer macht naar Europa in financieel toezicht

Om financiële stabiliteit en concurrentie tussen banken te waarborgen na de huidige crisis moet Europa meer macht krijgen en de nationale toezichthouders minder. Meer coördinatie alleen is niet voldoende. Dat is één van de aanbevelingen van het CEPR rapport Bailing out the Banks: Reconciling Stability and Competition, geschreven door de Tilburgse hoogleraar Economie en wetenschappelijk directeur van het European Banking Center Thorsten Beck en vier medeauteurs.

Onlangs heeft de Europese Commissie een nieuw stelsel van toezicht op financiële instellingen in Europa voorgesteld. Volgens de auteurs is dat voorstel een goede stap in de juiste richting, maar er is meer nodig.

Beck en zijn medeauteurs stellen dat versterking van de rol van Europa op dat gebied cruciaal is voor goed toezicht op en onderlinge concurrentie binnen de financiële sector. Meer coördinatie tussen nationale instellingen zal niet voldoende zijn.

Te vaag
Om toezicht efficiënt te kunnen uitoefenen, moet duidelijk zijn hoe omgegaan moet worden met een bank die omvalt. Het Europese faillissementsregime voor banken moet duidelijk worden gedefinieerd. Zonder een Europese definitie zullen er vaak verschillen zijn in uitvoering en interpretatie van de definities en regels van afzonderlijke landen. Een goed voorbeeld is de bailout van Fortis/ABN Amro door Nederland en België. Die operatie is allesbehalve vlekkeloos verlopen. Op dit punt zijn de voorstellen van de Europese Commissie nog te vaag.

In het verlengde daarvan zal de vraag hoe de kosten van het redden van een of meer banken verdeeld moeten worden altijd voor onenigheid zorgen tussen Europese landen, merken de auteurs op.

Diepgaande analyse
Sinds het uitbreken van de kredietcrisis zijn veel banken en andere financiële instellingen in heel Europa met overheidsgeld gered. Beck en zijn medeauteurs pleiten ervoor een diepgaande analyse uit te voeren van de hele bankensector tegelijk. Analyse per bank is niet voldoende, omdat hulp aan een bank verregaande gevolgen heeft voor de concurrentie in de hele sector.

In het rapport doet Beck met Diane Cole (Universiteit van Manchester), Matthias Dewatripont (Vrije Universiteit Brussel), Xavier Freixas (Universiteit Pompeu Fabra) en Paul Seabright (Toulouse School of Economics) nog een reeks andere aanbevelingen voor de hervorming van de toezichtstructuur op financiële instellingen in Europa. Het rapport gaat in op de manier waarop overheden hebben gereageerd op de financiële crisis en analyseert twee aspecten die daarmee verbonden zijn: mededingingsbeleid en financiële regelgeving.