Ouderen kunnen zilveren randje van huis opeten

Nederlandse beleidsmakers zouden zich snel moeten buigen over een Amerikaans model, dat gepensioneerden de mogelijkheid geeft om alvast een deel van de overwaarde van hun eigen huis op te eten om zo hun inkomen te vergroten. Want er is nu nog geen sprake van een pensioencrisis, maar die zit er wel aan te komen door de vergrijzing en een slinkend aantal werkende mensen. Het zou goed zijn voor de instandhouding van de welvaart als er wordt gezocht naar alternatieve manieren om het pensioen te financieren.

Dat vinden economen Frans de Roon en Kees Koedijk van de Universiteit van Tilburg en Piet Eichholtz van de Universiteit Maastricht, die uitgezocht hebben of het eigen huis een mogelijke bron van financiering voor het pensioen kan zijn. In de Verenigde Staten, Frankrijk en Groot-Brittannië bestaat al zo’n mogelijkheid.

Zand en stenen
Voor mensen die een eigen huis bezitten, vormt dat bezit vaak een dominant onderdeel van hun totale vermogen. Maar dat vermogen zit in zand en stenen en kan niet gebruikt worden voor de dagelijkse boodschappen. ,,Gepensioneerde huishoudens wonen niet zelden in een warenhuis van rijkdom, maar missen de sleutel om de deur van dat warenhuis te openen’’, aldus de onderzoekers. ,,Meestal kunnen ze er alleen van profiteren als ze hun huis verkopen en gehuurd gaan wonen, of als ze een tweede hypotheek nemen. Beide opties zijn niet aantrekkelijk.’’

Omgekeerd
In de Verenigde Staten bestaat de zogenoemde ‘omgekeerde annuïteitenhypotheek’, die aan populariteit wint. Met een omgekeerde annuïteitenhypotheek krijgt de oudere huizenbezitter maandelijks of jaarlijks een deel van de waarde van zijn huis in handen. Hij eet op die manier al tijdens zijn leven zijn vermogen op.

Voorwaarden zijn onder meer dat de hypotheeknemer minstens 62 jaar moet zijn en dat zijn huis vrij moet zijn van andere leningen of lasten. Omdat de huizenbezitter in feite zijn eigen geld in handen krijgt, is het hypotheekbedrag belastingvrij en heeft het geen invloed op sociale zekerheden.

Cultuuromslag
De onderzoekers noemen de omgekeerde annuïteitenhypotheek ,,een interessant model dat op de Nederlandse agenda thuishoort.’’ Zij bepleiten een cultuuromslag in het denken over het eigenhuisbezit voor oudere mensen. De overheid zou dat actief moeten stimuleren.

Bron foto: FaceMePLS, Flickr